Resilience nghệ thuật phục hồi vững vàng

CUỘC SỐNG NHƯ MỘT HÀNH TRÌNH

Hãy hình dung cuộc sống của bạn như một hành trình – bạn đang đi từ A đến B.

Bạn có mục tiêu, có mong muốn, có lịch trình. Bạn muốn đến đúng giờ, an toàn, thoải mái.

Hành trình này có thể biểu hiện qua những điều rất đơn giản như:

• Khoảng thời gian ngắn để tập trung làm việc
• Một cuộc họp hiệu quả
• Một cuộc hẹn quan trọng
• Một ngày suôn sẻ

Hoặc rộng hơn thì có thể là:

• Một mục tiêu mình muốn đạt được trong 3-6 tháng tới
• Một năm 2025 trọn vẹn
• Một kỹ năng đang cần được phát triển
• Một ý tưởng cần biến thành hiện thực
• Một doanh nghiệp muốn đột phá
• Một mối quan hệ cần được chăm sóc
• Cuộc đời của mình

Dù là gì đi chăng nữa, chúng ta đều muốn hành trình này suôn sẻ nhưng một lẽ tất yếu, sẽ có nhiều điều không như ý liên tục xuất hiện và tác động tới bạn:

• Một tin nhắn
• Một lời nhận xét
• Một sự hiểu lầm
• Một cuộc mâu thuẫn
• Một sự kiện đột xuất
• Một kết quả không như ý
• Một trận ốm
• Một cuộc vui bất ngờ
• …

Tất cả những điều đó giống như các yếu tố C, D, E xuất hiện trên đường, khiến hành trình A đến B bị lệch nhịp, mất đà, thậm chí là phải dừng lại giữa chừng. Đây là lúc khả năng phục hồi lên tiếng.

ĐÂY LÀ LÚC KHẢ NĂNG PHỤC HỒI LÊN TIẾNG

Khả năng phục hồi chính là khả năng giúp bạn quay lại với con đường ban đầu – quay về với chính mình, với sự tỉnh táo, với mục tiêu và nhịp sống bạn mong muốn. Nó không ngăn những điều xảy ra, mà giúp bạn xử lý và trở lại một cách nhẹ nhàng.

Theo Live in Flow, phục hồi là:

1. Khả năng hấp thụ và chuyển hóa những tác động đến với mình
2. Khả năng quay lại kết nối với hiện tại, với chính mình, và hành trình mình đang đi.

Thường khi nói về resilience (khả năng phục hồi), mọi người thường có những hiểu lầm khiến mình khó trong việc xây dựng được cơ bắp phục hồi.

3 HIỂU LẦM PHỔ BIẾN

1. Phục hồi là vượt qua nghịch cảnh

Đúng nhưng chưa đủ. Vì cốt lõi ở đây là việc mình bị mất kết nối với con đường mình đi, cho nên hễ cái gì tác động (tác nhân) làm mình mất kết nối thì cũng cần phải phục hồi trở lại.

Mọi người có thể để ý thấy rằng, những niềm vui, cảm xúc dâng trào, hưng phấn tột độ, thành quả bất ngờ,… (hình thái của hoàn cảnh) hoàn toàn cũng có thể khiến mọi người mất tập trung, tốn thời gian và “lạc đường” như thường.

Nên đừng phân biệt hình thái của hoàn cảnh hay tác nhân, mà tập trung vào trạng thái của mình ngay lúc này để biết mình đang ở đâu và cần điều chỉnh ra sao.

2. Phục hồi là ý chí mạnh mẽ và bền bỉ

Nếu chỉ tập trung vào trạng thái quay trở lại với con đường, tập trung, đi tới nơi về tới chốn thì chưa mô tả hết ý của khả năng phục hồi và cũng không giúp cho năng lực phục hồi của chúng ta tăng lên sau hành trình này.

Đó đơn thuần chỉ là chúng ta đang gồng lên, dùng ý chí (will power) để vượt qua. Việc này để lại cho chúng ta 2 tác dụng phụ:

• Đuối sức, mệt mỏi thay vì tái tạo sức ngay trong quá trình thực hiện → khó tận hưởng hành trình, khó đi bền
• Lỡ mất cơ hội hấp thụ & chuyển hóa các tác nhân đang ảnh hưởng đến mình → các tác nhân này sẽ quay lại và mạnh mẽ hơn → mình lại phải gồng lên nhiều lần nữa.

Đây là biểu hiện cho mình biết rằng mình đang vận hành việc này theo lối sống Project based. Tụi mình sẽ để link về lối sống Project based ở cuối bài.

3. Khi nào đuối rồi mới phục hồi

Vậy thì đã quá trễ! Lúc này thì mình gọi là cấp cứu rồi.

Quay lại ý mình nhấn mạnh ở hiểu lầm số 1 – hãy để ý tới trạng thái của mình, bao gồm: cơ thể, cảm xúc, dòng suy nghĩ, năng lượng,… Trạng thái này là chỉ báo rõ ràng và nhạy bén nhất để giúp mình biết mình đang ở đâu để mà điều chỉnh sớm. Điều chỉnh sớm rồi thì sẽ khó có cơ hội để cho mình đuối lắm.

Lúc này, resilience đơn giản chỉ là refresh, rejuvenate thôi. Và mình cũng rất dễ để thực hiện.

Một vài dấu hiệu đơn giản, phổ biến mà mọi người có thể quan sát:

• Lòng chộn rộn, không yên được
• Nhiều suy nghĩ khác nhau chạy cùng lúc
• Làm nhiều, dành thời gian rồi mà chưa hiệu quả
• Mỏi vai, cổ, gáy
• Hơi thở gấp, vội
• Không thấy đói, hoặc không enjoy được bữa trưa
• Phản ứng quá mức với những điều nhỏ nhặt.
• Mệt mà không rõ lý do
• Khó ngủ, ngủ không tròn giấc
• Khó rời được cái điện thoại
• Lồng ngực cứ hồi hộp, bồn chồn
• Không ngồi yên một chỗ được
• Không thoải mái khi không có gì để làm
• Tay chân thường ở trạng thái căng, gồng, cứng
• …

Đây là các biểu hiện cho thấy, mình đang ở trong chế độ sinh tồn, chệch đường ray và cần được chăm sóc sớm.

VẬY LÀM SAO ĐỂ TĂNG KHẢ NĂNG PHỤC HỒI?
3 trụ cột để nuôi dưỡng sự phục hồi từ bên trong

Khả năng phục hồi không nằm ở sức mạnh – mà ở sự mềm mại và tỉnh thức. Giống như nước – không chống lại, không cố né tránh, nhưng vẫn luôn tìm được cách để đi tiếp – một cách uyển chuyển và thông minh.

Bạn càng biết mình đang ở đâu, càng sớm nhận ra mình đã đi chệch hướng, thì bạn càng phục hồi nhanh chóng và dễ dàng.

Vậy nên, cốt lõi ở đây không nằm ở kỹ năng hay kỹ thuật mà nằm ở phẩm chất mà bạn đối diện với tình huống:

1. Nhận diện đơn thuần – không phân biệt, không phải để sửa chữa, mà để chỉ thấy rõ tình hình
2. Đón nhận những gì đang xảy ra – mà không phán xét.
3. Nhẹ nhàng quay lại với điều bạn đang sống, đang muốn ưu tiên.

Sống với phẩm chất này thì tự động năng lực phục hồi của bạn sẽ tăng tiến. Mỗi lần bạn quay về, là một lần bạn đang xây thêm một “cơ bắp phục hồi” cho chính mình. Cụ thể như sau.

PHỤC HỒI = Nhận diện → Đón nhận → Quay về

Live in Flow

CHUYỂN HÓA NẾP SỐNG & CÁCH MÌNH PHẢN ỨNG VỚI CUỘC SỐNG MỖI NGÀY

Chúng ta thấy rằng: vấn đề không chỉ đột ngột xuất hiện từ các yếu tố ngoại cảnh mà nhiều vấn đề còn tới từ cách sống vội vã, hấp tấp, gồng ép, thiếu tỉnh táo của chính bản thân mình.

Nhận diện → Đón nhận → Quay về.

Vậy nên, càng thực tập 3 điều này thường xuyên thì không chỉ cơ bắp phục hồi của mình tăng lên mà còn giúp bạn ít bị cuốn đi, ổn định hơn, chủ động hơn, và nhẹ nhàng hơn trong cuộc sống thường ngày. Mà bạn sẽ thấy rằng, vấn đề sẽ ít xuất hiện hơn nhờ từng việc nhỏ mình làm, nó đã được gói lại một cách trọn vẹn, chỉn chu, chăm sóc kỹ lưỡng.

Đây cũng chính là nền tảng cho lối sống Flow based mà Live in Flow hay nhắc tới.

Vậy nên, nhiều khi mình đâu cần phải đi cấp cứu nếu không bị bệnh, và mình cũng đâu cần phải phục hồi nếu đã được chăm sóc chu đáo ngay trong lối sống hằng ngày, trong mọi khoảnh khắc của mình?!

Chỉ khi mình có thể nhận diện thực tại – đón nhận thực tại ấy như nó là, mà không phân tích, phán xét, tìm giải pháp, hay khích lệ, cố gắng hơn, là bạn đã đang chăm sóc cho chính mình – cho vấn đề, thực tại ấy – và cả con đường mình muốn đi rồi. Khi đứng trước thực tại với phẩm chất vững chãi, thảnh thơi ấy thì mọi sự sẽ được hưởng lây thôi. Khả năng phục hồi chính là ở đây – là sự mềm mại & tỉnh thức.

Live in Flow

Mời anh chị em mình tìm đọc thêm về lối sống Project based, và có thể đăng ký theo dõi kênh để cập nhật những bài viết mới nhất, và thông tin về các chương trình dành cho cộng đồng hằng tháng – nơi những hành trình chuyển đổi bắt đầu.

Cảm ơn bạn đã đọc đến đây. Nếu bài viết này vừa chạm đến một rung động nào đó bên trong bạn, hoặc khiến một hạt mầm suy nghĩ nào đó vừa nhen nhóm, mong bạn đừng ngần ngại đặt lịch CLARITY SESSION. Đây đơn giản là một không gian để được lắng nghe và trò chuyện chân thành – nơi bạn có thể tự do trải lòng, chia sẻ những thắc mắc, còn chúng mình sẽ ở đây và hỗ trợ bạn những điều tốt nhất.

Chúc bạn sống vui, sống khỏe, sống dễ!